Kobiety częściej zdobywają wyższe wykształcenie niż mężczyźni, ale w branży technologicznej nadal stanowią zdecydowaną mniejszość. Eksperci wskazują, że kluczowe znaczenie mają nie tylko wybory edukacyjne, lecz także pierwsze role zawodowe, które kobiety obejmują na początku kariery. To właśnie wtedy często rozstrzyga się ich dalsza obecność w najbardziej zaawansowanych obszarach technologii.
Kobiety mają wyższe wykształcenie częściej niż mężczyźni
Dane Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości pokazują wyraźną różnicę. W 2024 roku aż 55 proc. kobiet w wieku 25-34 lata posiadało dyplom uczelni wyższej, podczas gdy wśród mężczyzn było to 42 proc..
Mimo to kobiety rzadziej wybierają kierunki związane z naukami ścisłymi i technologią, czyli tzw. STEM. Znacznie częściej decydują się na studia humanistyczne, pedagogiczne czy prawnicze.
To z kolei wpływa na ich późniejszą obecność w sektorach gospodarki oferujących najwyższe wynagrodzenia i największy potencjał rozwoju.
Dlaczego kobiety rzadziej wybierają kierunki technologiczne
Według raportu Komisji Europejskiej „Monitor Kształcenia i Szkolenia 2025” kobiety stanowią w Polsce 34,1 proc. absolwentów kierunków STEM. To wynik nieco wyższy od średniej unijnej wynoszącej 32,3 proc..
Znacznie gorzej wygląda jednak sytuacja w przypadku kierunków związanych z technologiami informacyjno-komunikacyjnymi. Tam kobiety stanowią jedynie 17 proc. wszystkich studentów.
O ile poziom wykształcenia nie jest dziś barierą, o tyle wybór kierunku studiów i pierwszych ról zawodowych w dużej mierze determinuje dostęp do najbardziej innowacyjnych branż rynku pracy – wyjaśnia Agata Jemioła, Branch Manager w Grafton Recruitment.
Wiele kobiet trafia do IT dopiero po przebranżowieniu
Raport „Kobiety w IT 2024” przygotowany przez No Fluff Jobs pokazuje, że 42 proc. kobiet pracujących w branży technologicznej zmieniło wcześniej zawód.
Wejście do IT często poprzedza samodzielna nauka programowania lub kursy online. Najczęściej wybierane specjalizacje to:
💻 Testing / QA – 13 proc.
🎨 UX / UI / Design – 11 proc.
🌐 Frontend – 9,7 proc.
Eksperci zauważają, że kobiety częściej koncentrują się na rolach związanych z projektowaniem, testowaniem lub warstwą wizualną produktów cyfrowych. Rzadziej natomiast obejmują stanowiska backendowe lub infrastrukturalne.
Kobiety w IT nadal stanowią wyraźną mniejszość
Według danych Eurostatu kobiety stanowią w Polsce około 17,5 proc. pracowników sektora ICT, podczas gdy średnia w Unii Europejskiej wynosi 19,5 proc..
Jeszcze większe różnice widać na najwyższych stanowiskach kierowniczych. W 2023 roku kobiety zajmowały 48 z 452 najwyższych stanowisk w spółkach teleinformatycznych, co oznacza udział na poziomie około 10 proc..
Kobiety coraz częściej obejmują funkcje CTO, CIO czy CEO w globalnych firmach technologicznych, jednak ich udział w zarządzaniu największymi organizacjami nadal jest stosunkowo niewielki – mówi Daniel Piaszczyk, Senior Partner w Wyser Executive Search.
Pierwsza praca może zdecydować o całej karierze w technologii
Eksperci zwracają uwagę, że wiele kobiet rozpoczyna karierę w rolach projektowych, organizacyjnych lub testowych. Rzadziej trafiają na stanowiska bezpośrednio związane z tworzeniem technologii.
W efekcie w najbardziej zaawansowanych obszarach inżynieryjnych nadal dominują mężczyźni.
Silnie zakorzenione stereotypy dotyczące ról zawodowych wciąż wpływają na wybory edukacyjne i pierwsze decyzje zawodowe – podkreśla Daniel Piaszczyk.
Dlaczego potencjał kobiet w technologii wciąż nie jest w pełni wykorzystywany
Zdaniem ekspertów przyczyny mają zarówno charakter kulturowy, jak i strukturalny. Branża IT oraz sektory inżynieryjne wciąż pozostają silnie zmaskulinizowane, co wpływa na środowisko pracy oraz modele przywództwa.
Znaczenie ma również moment wejścia na rynek pracy. Jeśli pierwsza praca odbywa się w obszarach wspierających projekty technologiczne, późniejsze przejście do najbardziej zaawansowanych ról bywa znacznie trudniejsze.
Wyzwaniem nie jest poziom wykształcenia, lecz sposób włączania kobiet w najbardziej zaawansowane segmenty rynku pracy – podsumowuje Agnieszka Żak, Dyrektor ds. kluczowych klientów Gi Group.
